Buluş ve Patent Hakkı;
Buluş, “tarım dahil, sanayideki herhangi bir spesifik sorunun çözümü” olarak tanımlanır.
Patent ise, buluş sahibinin buluş konusu ürünü belirli bir süre üretme, kullanma, satma veya ithal etme hakkıdır. Bu haklar da patent veya faydalı model belgeleri ile korunur. Patent belgeleri, buluşun belirli süreler için izinsiz kullanımlarını engelleme veya kullanılmasına izin verme hakkı sunar.
Ülkemizde patent ve faydalı model tescili konusunda yetkili makam Türk Patent ve Marka Kurumudur (kısaca TÜRK MARKA PATENT KURUMU). Koruma kapsamı 6769 Sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu ile belirlenmiştir.
Nasıl ki yatırımlar bazı yollarla güvence altına alınıyor, sigortalanıyorsa; buluşlarınızın da önemi göz ardı edilmeden korunmalıdır.
Buluş: Teknolojik alandaki belirli bir problemin çözümüne denmektedir.
Patent: Hükümetlerinin bağlı olduğu Patent Ofisleri tarafından buluş sahiplerine verilen bir belgedir.
Buluşların Patent ile Korunabilmesi için;
Yenilik: Bilinen, tanınan, yeniliklerin, izlenilen metodların bir parçası olmayan, başlı başına yeni olan buluş olmalı;
Tekniğin Bilinen Durumunun Aşılması: Buluş bilinen tekniklerden her bakımdan üstün özellikler göstererek, daha ileri bir yapıya sahip olmalı;
Sanayiye Uyarlanabilirlik: Buluş, ziraat de dahil olmak üzere sanayinin hr türlü alanında kullanılabilir ve geçerli olmalıdır.
Patent Sistemi :
Buluş sahibine, buluşunu kullanma ve kullandırma konusunda bir özerklik vererek, diğer insanları da buluşlar yapmaya teşvik eder.
“Buluşunuzu küçümsemeyiniz, Onu tescil ettirerek koruma altına alınız. Hem siz kazanın, hem ülkemiz kazansın”
Buluş niteliğinde olmadıkları için Patent verilemeyecek konular Keşifler, bilimsel teoriler, matematik metodları Zihni, ticari ve oyun faaliyetlerine ilişkin plan, usul ve kurallar Edebiyat ve sanat eserleri, bilim eserleri, estetik niteliği olan yaratmalar, bilgisayar yazılımları Bilginin derlenmesi, düzenlenmesi, sunulması ve iletilmesi ile ilgili teknik yönü bulunmayan usuller İnsan veya hayvan vücuduna uygulanacak cerrahi ve tedavi usulleri ile insan, hayvan vücudu ile ilgili teşhis usulleri
Aşağıda belirtilen buluşlar patent verilerek korunamazlar;
Konusu kamu düzenine veya genel ahlaka aykırı olan buluşlar
Bitki ve hayvan türleri veya önemli ölçüde biyolojik esaslara dayanan bitki veya hayvan yetiştirilmesi usulleri
Faydalı Model Nedir?
Yenilik ve sanayiye uygulanabilirlik kritelerine uygun buluşların sahiplerine belirli bir süre ( 10 yıl ) ,bu buluş konusu ürünü üretme ve pazarlama hakkının tanınmasıdır. Bu belge incelemeli ve incelemesiz patentle sağlanan hukuki koruma ile eşdeğer bir hukuki koruma sağlamaktadır. izmir merkezli firmamız Faydalı model tescil belgesi danışmanlığı yapmaktadır.
Bir Buluşun Faydalı Model Belgesi Verilerek Korunması İçin Taşıması Gereken Nitelikler;
a- Yenilik : faydalı model başvurusuna konu olan buluş başvuru tarihinden önce, Türkiye içinde veya dünyada herkesin ulaşabileceği şekilde yazılı veya başka bir yolla açıklanmış veya yöresel veya ülke çapında kullanılmış ise ,yeni değildir.
b- Sanayiye Uygulanabilir Olma : Buluş, tarım dahil sanayinin herhangi bir dalında üretilebilir veya kullanılabilir nitelikte ise,sanayiye uygulanabilir olduğu kabul edilir.
Hangi Konular Faydalı Model Belgesi Verilerek Korunmaz ?
Türkiye’de patentlerin korunması 27 Haziran 1995′ de yürürlüğe giren 551 sayılı Kanun Hükmündeki Kararname ile düzenlenmiştir. Faydalı model başvurularının değerlendirilmesinde izlenen prosedür ana hatlarıyla aşağıdaki şekilde açıklanabilir.
Faydalı Model Ön Araştırma
Faydalı model başvurusu öncesi, faydalı model istenen buluşun varsa benzerlerinin olup olmadığının Türk patent Enstitüsü kayıtlarından ve uluslararası patent veri tabanlarından araştırılması mümkündür.
Faydalı Model Başvurunun İncelenmesi ve Yayınlanması
Faydalı Model başvuruları beyan esasına dayanan başvurular olup, herhangi bir araştırma ve incelemeye tabi tutulmazlar. Yapılan faydalı model başvuruları şekli şartlara uygunluk durumunda ilgili patent bülteninde yayınlanıp, 3 ay süreyle 3. kişilerin itirazlarına açılmaktadır.
Faydalı Model İtiraz İşlemleri
Faydalı model başvurusunun ilanından itibaren 3 ay içerisinde, menfaati olan her kurum veya kişi faydalı model belgesi verilmesi için yapılan başvuruya gerekçe göstererek itirazda bulunabilir. Başvuru sahibi, itirazın tebliğ edildiği tarihten itibaren 3 ay içerisinde, itirazlara karşı gerekçeli görüşlerini ileri sürebilir veya itirazlar dikkate alınmadan belge verilemesini talep edebilir. Bu durumda itiraz sahipleri, ilgili mahkemelere iptal davası açma hakkına sahip olurlar.
Yayın süresi içerisinde herhangi bir faydalı model başvurusu için itiraz hakkını kullanmamış olan 3. kişiler, yayın süresi dolduktan sonra da ilgili mahkemelere iptal davası açma haklarını kaybederler.Faydalı Model Belgesinden Doğan Hakkın Süresi ,Faydalı model belgesi ile kazanılan hakkın koruma süresi başvuru tarihinden itibaren 10 yıl olup , bu süre uzatılamaz.
Faydalı Model Belgesi Alınmasından Sonra Belgenin Geçerliğinin Korunması ; faydalı model belgesinin geçerliliğini sürdürebilmesi için her sene başvuru tarihinden önce yıllık vize ödemelerinin yapılması gerekmektedir. Bu süre içerisinde de yıllık vize ödemeleri yapılmazsa, faydalı model geçerliliğini yitirir.


